Ustawa o podatku od towarów i usług dokładnie wskazują przypadki, w których właściciel działalności gospodarczej może zmniejszyć wymiar podatku VAT. Istnieją jednakże takie przypadki, kiedy będzie to niemożliwe, a niesłuszna interpretacja przepisów, zagraża odpowiedzialnością karną.

Odliczenie VAT to innymi słowy mówiąc, zmniejszenie o wymiar podatku VAT, kwoty należnego podatku z tytułu wykonanej sprzedaży. W efekcie, przekłada się na zmniejszenie kwoty podatku należnego do zapłaty albo powstaniem nadwyżki, którą można przenieść na kolejny okres rozliczeniowy.

Sytuacje, w których można odliczyć VAT
Właścicielowi działalności gospodarczej przysługuje prawo do odliczania VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są używane do realizacji czynności opodatkowanych. Dodatkowo, zakup usług lub towarów musi być związany z prowadzoną przez podatnika firmę.

Funkcjonują jednak wyjątkiprzewidziane przez mocodawcę. Rozszerzają one prawo do korzystania z odpisu podatkowego, choć podatek naliczony nie ma związku z czynnością opodatkowaną. Podzielić je można na trzy grupy:

Usługi niematerialne
Właściciel działalności gospodarczej, w myśl art.27 ustęp 3 punkt 1 ustawy o VAT, posiada też prawo do odliczenia podatku VAT, jeżeli miejscem świadczenia usług niematerialnych jest terytorium państwa poza Unią Europejską albo jeśli usługi dotyczą bezpośrednio towarów eksportowanych, pod warunkiem posiadania dokumentów ,z których wynika związek odliczonego podatku z tymi czynnościami|jest w posiadaniu dokumentów ,potwierdzających związek odliczonego podatku z tymi czynnościami:

  • udzielania i pośrednictwa w udzieleniu kredytu oraz zarządzania kredytem przez kredytodawcę
  • transakcji, w tym pośrednictwa, z wyłączeniem zarządzania i przechowywania, których przedmiotem są akcje, udziały w spółkach i stowarzyszeniach, obligacje i inne papiery wartościowe - z wyłączeniem dokumentów ustanawiających tytuł prawny do towarów lub udziałów
  • transakcji reasekuracyjnych i ubezpieczeniowych, w tym także świadczonych przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych
  • transakcji, w tym pośrednictwa, dotyczących rachunków terminowych i bieżących, przelewów, czeków, długów, płatności i innych zbywalnych instrumentów finansowych, z wyłączeniem inkasa należności i faktoringu
  • pośrednictwa albo wszelkich działań w zakresie gwarancji kredytowych, albo jakiegokolwiek innego zabezpieczenia pieniędzy oraz zarządzania gwarancjami kredytowymi przez kredytodawcę
  • transakcji, w tym pośrednictwa dotyczącego walut, banknotów i monet używanych jako prawne środki płatnicze - z wyłączeniem przedmiotów kolekcjonerskich

Złoto jako towar
Przedsiębiorca może odliczyć podatek VAT także w sytuacji, gdy wykonując czynności zwolnione od podatku na podstawie artykułu 122 ust. 1 ustawy o VAT (dot. złota inwestycyjnego), nabywa:

  • złoto inwestycyjne od podatnika wytwarzającego lub przetwarzającego złoto w celach przemysłowych lub dostarcza złoto w celach przemysłowych, w tym też wewnątrz krajów Unii Europejskiej, lub importuje złoto inne niż złoto inwestycyjne, jeśli to złoto jest następnie przekształcone w złoto inwestycyjne przez tego podatnika lub na jego rzecz
  • usługi polegające na zmianie postaci, masy lub próby złota, w tym złota inwestycyjnego, w tym też wewnątrzwspólnotowo, albo importuje towar lub usługi, związane z wytworzeniem lub przetworzeniem złota inwestycyjnego

Import zagraniczny
Właściciel działalności gospodarczej ma prawo do odliczania podatku VAT, jeżeli importowane lub zakupione usługi lub towary dotyczą:

  • dostawy towarów albo świadczenia usług przez podatnika poza terytorium kraju (więc formalnie nieopodatkowanych), jeżeli sumy te mogłyby być odliczone, gdyby czynności te były wykonywane na terytorium kraju, a właściciel działalności gospodarczej jest w posiadaniu dokumentów ,potwierdzających związek odliczonego podatku z tymi czynnościami
  • wydania próbek, prezentów, drukowanych materiałów reklamowych (artykuł7 ustęp3-7 ustawy o podatku od towarów i usług)

Pozostałe